Wat is perfectionisme?

Perfectionisme is het streven naar volmaaktheid bij het uitvoeren van een taak. Als dat de enige betekenis zou zijn, lijkt perfectionisme op het eerste gezicht een positieve eigenschap.

Maar perfectionisme is ook: het stellen van te hoge eisen doordat men het relatieve in de waarde van het object niet kan inzien. Amerikanen stellen het zelfs nog scherper en omschrijven perfectionisme als een ongezond streven naar uitmuntendheid.

Perfectionisten geloven namelijk dat ze geen fouten mogen maken en dat ze altijd en overal, in alle situaties, de hoogste staat van perfectie moeten bereiken. Als dat niet lukt, vinden perfectionisten dat ze gefaald hebben.

Er zit dus duidelijk ook een negatieve kant aan perfectionisme. En dat terwijl in onze maatschappij perfectionisme vaak gezien wordt als noodzaak voor succes. Ten onrechte, want recente studies hebben aangetoond dat perfectionisme succes juist in de weg kan staan.

* zien fouten als bewijs dat ze waardeloos zijn;
* schieten enorm in de verdediging als ze kritiek krijgen;
* denken in termen van alles of niets;
* geloven dat als iets niet perfect gedaan kan worden, het niet de moeite waard is om te doen;
* stellen het inleveren van bijvoorbeeld werkstukken uit omdat het nog niet perfect is;
* ervaren vaak weinig plezier en ontspanning, ook een tevreden en voldaan gevoel is over het algemeen zeldzaam.

Wat zijn de kenmerken van perfectionisme?

Perfectionisme heeft een aantal duidelijke kenmerken. Iemand hoeft niet alle kenmerken te hebben om perfectionist genoemd te worden. Maar het ligt wel voor de hand te stellen dat hoe meer kenmerken iemand heeft, hoe perfectionistischer die persoon is.

Perfectionisten

* stellen te hoge eisen aan zichzelf;
* zijn niet tevreden met minder dan perfectie;
* hebben last van faalangst en zijn erg bang om fouten te maken;

* richten zich op taken die ze perfect kunnen doen en negeren taken die ze niet perfect kunnen afronden, ook als die veel belangrijker zijn;
* kunnen slecht delegeren, ze denken dat ze alles het beste zelf kunnen doen;
* zijn zo gericht op het perfect afronden van een taak, dat dat de kwaliteit en kwantiteit van het geproduceerde werk aantast;
* doen vaak alles tegelijk, maar maken weinig af;
* krijgen graag complimentjes, maar kunnen ze moeilijk accepteren;